Maandelijks archief: mei 2014

Leiderschap nul-tot-nu. En verder…

zebrasZoals gebruikelijk bij boeren is Boer Baas niet zomaar-uit-het-niets met zijn bedrijf begonnen. De opa van Boer Baas is ooit het bedrijf begonnen en daarna is het van generatie op generatie overgegaan. Maar ook opa-Boer Baas is niet zomaar en helemaal vanuit het niets begonnen. Hij kwam als jonge boer van een melkveehouderij en wist hoe het moest (boeren), want dat was hem thuis al zijn hele leven met de paplepel ingeslagen.

En precies ook op de manier zoals hij dat altijd had gezien en geleerd ging opa-Boer Baas aan het werk op zijn eigen bedrijf. Ongeveer 30 koeien-professionals en een voltijd knecht op het bedrijf (soort middelmanager) om de dagelijkse taken en werkzaamheden te helpen uitvoeren. Voor de grote klussen waren er dagloners (soort uitzendkrachten); zo had hij dat al jaren gezien bij zijn vader (en z’n opa) op het bedrijf en dat was ook altijd goed gegaan. En zo is het opa-Boer Baas gelukt om zijn eigen bedrijf op te zetten en succesvol te laten renderen. De grootse horde was eigenlijk nog het conflict met de vader van opa-Boer Baas, die zag al die investeringen in een eigen bedrijf niet zo zitten…

De vader van Boer Baas heeft het bedrijf overgenomen van zijn vader, opa-Boer Baas dus. Niet helemaal zomaar-uit-het-niets, want hij had het vak al jarenlang van zijn vader geleerd. Toch kwam er al snel verandering: pa-Boer Baas wist nl. niet alleen hoe het moest op het bedrijf, maar vooral ook hoe het béter moest! De knecht werd te duur (inmiddels was het na de oorlog en arbeidsvoorwaarden waren een onderdeel van de verzorgingsstaat-in-wording), dus hij investeerde in een melkmachine. Daarmee kon hij kosten reduceren (helaas voor de knecht, dat wel) en toch meer werk verzetten. Dankzij de komst van de melkmachine kon pa-Boer Baas z’n kudde laten groeien tot bijna het dubbele van wat zijn vader ooit kon hanteren, met minder inzet van mensen. De grootse horde was eigenlijk nog het conflict met opa-Boer Baas, die zag al die nieuwerwetsigheid van machines in de stal niet zo zitten…

Nog weer jaren later was het de beurt aan Boer Baas zelf. Hij nam het (familie)bedrijf over en wist niet alleen precies hoe alles reilde en zeilde, maar vooral hoe het beter zeilen was! Dat leidde tot eenzelfde situatie als zijn vader met diens vader had (pa en opa dus) en een belangrijke verandering. De opvolger van de melkmachine had z’n grande entrée gemaakt: de melkrobot. Een systeem met nog meer capaciteit en waarbij nog minder arbeid nodig is. Boer Baas kan hiermee ruim drie keer zoveel koeien-professionals tevreden houden als zijn vader, zonder dat dit extra inzet van mensen kost! De grootse horde voor Boer Baas was eigenlijk nog het conflict met z’n vader, pa-Boer Baas, die zag al die moderniteit en inzet van robots in de stal niet zo zitten…

Boer Baas heeft kinderen, al zijn ze nu nog erg jong. Misschien dat zij ooit het bedrijf zullen overnemen, of een eigen bedrijf starten op een andere plek in de wereld. Zij zullen dan hun eigen ideeën hebben, gebaseerd op de technische mogelijkheden van hún tijd, die zij zien en hun geschikt lijken. Als de historie een voorspeller is zal Boer Baas dan ruimschoots zijn bezwaren hebben. Net zoals zijn vader en opa dat naar hun kinderen hadden. Hopelijk zullen de kinderen-Baas dan eigenwijs 4de-generatie leiderschap demonstreren, net zoals hun stamvaders dat naar hun vaders en voorgangers deden. En zo zullen zij hún stempel op het bedrijf drukken. Door te innoveren, moderniseren en vernieuwen. Ookal is dat dan (natuurgetrouw) tegen de zin van Boer Baas in…

Advertenties

Herrie in de kudde!

next-ophokken karinblogt_nlGrote Management Bijeenkomst, Top-200, kadermeeting, groot-MT etc. Komt erop neer dat alles wat enigermate manager is bijeenkomt in een grote zaal en naar de opperbaas-almachtige leider luistert. Om het belang van de bijeenkomst te onderstrepen zijn er aanwezigheidslijsten en is afmelden alleen mogelijk met akkoord van De Hogergelegen Manager. De “uitnodiging” is verstuurd naar iedereen die in het bedrijf leiding geeft, of daarvoor doorgaat (volgens de verouderde HR-administratie en e-mail verzendlijsten).

Opperbaas opent met een zuur-cynisch (maar humoristisch bedoeld) uitvoerig beklag over de teleurstellende catering, waarna hij de betreffende managementondersteuning bij naam bedankt voor de door hun gedane moeite om het evenement op zo’n korte termijn te organiseren. Volgende onderdeel is het obligate powerpointoverzicht met gegevens die op rij 1 in de zaal al niet meer leesbaar zijn, maar we krijgen de presentatie nog toegestuurd – zo wordt beloofd.

Daarna verdwijnt alle frivoliteit en toont de opperbaas-almachtige leider dat hij ontevreden is over zijn directieleden. Hij begint te schreeuwen (steeds harder) tegen zijn divisiedirecteuren wat er allemaal aan schort. En plein public en voor alle andere managers zichtbaar maakt hij duidelijk wat hem dwarszit en dat hij daarvoor de 3 divisiedirecteuren verantwoordelijk houdt. In deze volle zaal laat hij aan zoveel mogelijk managers tegelijkertijd zien om wie het draait in dit bedrijf: om hem en helemaal niemand anders. De hiërarchie en zijn macht wordt breeduit gedemonstreerd, over de ruggen van zijn directeuren heen.

In kuddes is ook hiërarchie, de rangen en standen. Met bovenbazen, onderbazen, volgers en dissidenten. Laatste zijn de dieren die onhandig- of ongewenst gedrag vertonen en zij worden door de boven- en onderbazen van de groep of kudde gecorrigeerd op dat gedrag. Dat is ook voor buitenstaanders heel duidelijk te zien: een duw, een schop of mep, veel kabaal, heen-en-weer-geren… Als het maar imposant en imponerend is, zodat de betreffende dissident(en) weer weet/weten hoe het hoort en hun plaats kennen!

Ook bij Boer Baas in de kudde spelen hiërarchie, correcties en ruzie een rol. Soms heeft hij daar ook best last van. Alleen gaat hij niet in de kudde meerennen, trekken en duwen. Heeft-ie een goede reden voor: zijn dames-professionals hebben met hun 7-800 kilo zo hun eigen voordeel als het gaat om schermutselingen. Als het Boer Baas niet bevalt grijpt hij daarom in door een van de professionals apart te zetten. Net zolang tot ze wat rustiger zijn, dan mogen ze weer proberen verder met de rest van de kudde op te trekken. Boer Baas werkt en kijkt veel meer vanaf de rand van het weiland en mengt zich niet of nauwelijks in de kudde; dat laat hij aan de kudde zelf over.

Onze opperbaas is heel duidelijk wel veel meer een kuddedier en op het podium laat hij zien hoe. Voor alle managers-leidinggevenden zichtbaar trekt hij nog eens extra goed van leer tegen zijn 3 directeuren en laat zien dat de “a” in zijn naam staat voor “alpha-mannetje”. Iedereen zal weten dat het fout is. Nee, dat híj dit fout vindt! En wat hij vindt, dat is wat telt hier in dit bedrijf.

De directieleden houden allemaal hun mond. Braaf? Bang? Nee hoor. Eerder trots! Want door op deze manier zijn onderbaas-directeuren uit te jouwen erkent de opperbaas-almachtige leider immers dat zij van dezelfde kudde zijn?! Opperbaas heet de directieleden al scheldend en tierend welkom als zijn gelijken in de kudde. Dat is als onderbaas-directielid een hele eer, moreel heel prettig en daarom houden ze graag hun mond!

De hele zaal ziet en voelt hoe opperbaas met zijn tirade bij de overige managers sympathie kweekt voor zijn directieleden. Nou ja, bijna de hele zaal. Eentje heeft het nog niet zo in de gaten…

Zie ook Bring your own Boss, in de rij voor de baas en BOEHH Baas